Doorgaan naar hoofdcontent

Het fietsenlangshetkanaalgevoel

Op de weg langs het kanaal was het altijd rustig. De bomen ruisten, het water kabbelde, eenden kwaakten. Je moest wel uitkijken voor die paar auto's en vrachtwagens die voorbij reden, want voor je het wist gleed je die brede sloot in. Een fietspad was er niet. Het kanaal was niet meer in gebruik – mijn ouders vertelden dat er tot in de jaren zestig nog schepen vracht hadden aan- en afgevoerd, maar dat de ophaalbruggen nu niet eens meer open konden. Af en toe zag je een visser. Aan de andere kant van de weg stonden lage gebouwtjes omringd door parkeerterreintjes. Daar was het ook stil, op het wapperen van een vlag na. Op die vlag stond een logo, maar wat ze in de bedrijven deden was onduidelijk. Het interesseerde me ook niet, ik reed er langs op weg naar school of terug naar huis en was met mijn gedachten ergens anders, of in gesprek met een meefietsende klasgenoot. Toch kan ik het me het gevoel van die plek nog goed herinneren: middelbare school, jaren tachtig, langs een kanaal fietsen. Ik zag deze kaart op internet en was terug (de veel te oude auto's zag ik pas later).


(klik om te vergroten)

Het is niet eens het kanaal in Apeldoorn, woonplaats van mijn jeugd, maar een water in Nieuw-Vennep. Dat gebouw, staat achterop, is van de 'Vicon-fabriek'. Ik heb het opgezocht op internet, en het is inderdaad een bedrijf waarvoor ik geen belangstelling zou hebben gehad: Vicon (Vissers Constructie Nieuw-Vennep) is een landbouwmachinefabriek die in 1910 werd opgericht door agrarisch ondernemer Herbert Visser. Na de Tweede Wereldoorlog 'ontwikkelde het bedrijf zich tot machinefabrikant met een wereldwijde reputatie door de ontwikkeling van de Vicon pootmachine, de grond aangedreven hark en de Vicon pendelstrooier.' Aldus de website. Later volgden meer ontwikkelingen (het maakt nu deel uit van de Kverneland Group Benelux en je kunt er o.a. schudders en rondebalenpersers kopen, en ze sturen strooitabellen naar je mobiele telefoon), en ik geloof dat de fabriek in Nieuw-Vennep niet meer bestaat. Er zullen daar nu wel appartementen staan, zoals ook in Apeldoorn de bedrijfjes langs het kanaal langzaam maar zeker plaatsmaken voor hoge appartementencomplexen met uitzicht.
Op de achterkant van de kaart staat nog een berichtje: 'Von einer Hollandfahrt wünschen wir Euch alles Gute, fam. Werner Bakker', verzonden aan een familie in de DDR. Waarom zou iemand deze saaie kaart naar de DDR willen sturen, als bewijs van een reis door Holland? Staan er alleen in Nederland gebouwtjes langs het kanaal? Of wilde iemand troostend zeggen: kijk, Nederland ziet er net zo saai uit als Oost-Duitsland.

P.s. En dit zag ik in Apeldoorn, op 12 juni 2007, een paar weken na het schrijven van deze blog:


(klik om te vergroten)

Reacties

Populaire posts van deze blog

De omstanders bij de Holocaust

Wegkijken, verdraaien en ramen dicht
Hebben echt zoveel mensen in de oorlog ‘nichts gewusst’ van de Holocaust? Drie historici spitten in het selectieve geheugen van daders die zich omstanders waanden en omstanders die keuzes moesten maken.


door Henk van Renssen in Vrij Nederland 41, 2013
Ik was tot diep in de avond op kantoor aan het werk. Ik was op vakantie. Ik deed toen even iets anders. Ik zat thuis met een griepje. Ik was naar de bruiloft van mijn zoon. Het gebeurde nét nadat ik was overgeplaatst. Zomaar een paar van de verhaaltjes die ex-nazi’s na de oorlog vertelden als hun werd gevraagd waar ze waren geweest op een bepaald heikel moment in de Tweede Wereldoorlog. Het is dus niet helemaal waar, schrijft de Britse hoogleraar Duitse geschiedenis Mary Fulbrook in haar boeiende studie Een kleine stad bij Auschwitz. Gewone nazi’s en de Holocaust, dat de duizenden lagere ambtenaren en plaatselijke bestuurders die de ruggengraat vormden van het civiele bestuur in het Derde Rijk, later alti…

Het gordijn in ons hoofd

Anne Applebaum is een Amerikaanse journaliste, schrijfster en columniste voor de Washington Post, die bekend werd met een boek over de Russische Goelag (zie allemaal www.anneapplebaum.com). Onlangs publiceerde ze Iron Curtain, over de eerste jaren achter het IJzeren Gordijn. Dit is mijn artikel over dat boek, dat verscheen in de Vrij Nederland van 2 maart (de kaart van de Berlijnse muur is van mezelf). Volgens mij zit het 'Oost-Europa' dat in die jaren ontstond, nog altijd in ons hoofd.

 door Henk van Renssen



Wie meer inzicht wil krijgen in Polen-meldpunten en de toekomst van Europa, kan veel leren van het nieuwe boek van de Amerikaanse historica en journaliste Anne Applebaum: IJzeren gordijn. De inlijving van Oost-Europa 1944-1956. En dat terwijl die onderwerpen er niet in worden genoemd.
IJzeren gordijn is namelijk een vrij strikt historisch boek. Heel boeiend geschreven, dat zeker, maar het beperkt zich vrijwel volledig tot een gedetailleerde reconstructie van de periode 1944 …

Blote voeten in het buitenbad

Raadseltje: waar is dit de ingang van:


(klik om te vergroten)

Bruine dakranden, bruine raamkozijnen, donkere ramen, beige baksteen, een perkje met vage struiken voor de deur: typisch die anonieme laagbouw uit de jaren zeventig. Vorm zonder functie, en dus multifunctioneel. Ik kan me uit mijn jeugd een kerk herinneren die er zo ongeveer uitzag, een apotheek, meerdere scholen, een bejaardentehuis en een bibliotheek (in witte uitvoering). Geeft het gebouw op de kaart toegang tot een conferentieoord, een begraafplaats, een bedrijventerrein? Als je de letters op de gevel hebt ontraadseld, weet je het: Aldert van der Zwaardbad - een zwembad. Het staat in Hoofddorp en het bestaat nog steeds.

Misschien dat de vlag het al weggaf. Om de een of andere reden staan bij zwembaden altijd vlaggen. Voor het strandgevoel? Bij een begraafplaats zie je ze minder.

Het buitenbad waar ik in de zomers van mijn jeugd naartoe fietste heette Malkenschoten. Het was wel een halfuur rijden, ik herinner me veel link…