Doorgaan naar hoofdcontent

Blote voeten in het buitenbad

Raadseltje: waar is dit de ingang van:


(klik om te vergroten)

Bruine dakranden, bruine raamkozijnen, donkere ramen, beige baksteen, een perkje met vage struiken voor de deur: typisch die anonieme laagbouw uit de jaren zeventig. Vorm zonder functie, en dus multifunctioneel. Ik kan me uit mijn jeugd een kerk herinneren die er zo ongeveer uitzag, een apotheek, meerdere scholen, een bejaardentehuis en een bibliotheek (in witte uitvoering). Geeft het gebouw op de kaart toegang tot een conferentieoord, een begraafplaats, een bedrijventerrein? Als je de letters op de gevel hebt ontraadseld, weet je het: Aldert van der Zwaardbad - een zwembad. Het staat in Hoofddorp en het bestaat nog steeds.

Misschien dat de vlag het al weggaf. Om de een of andere reden staan bij zwembaden altijd vlaggen. Voor het strandgevoel? Bij een begraafplaats zie je ze minder.

Het buitenbad waar ik in de zomers van mijn jeugd naartoe fietste heette Malkenschoten. Het was wel een halfuur rijden, ik herinner me veel links en rechts afslaan, eerst door een wijk uit de jaren zeventig, vervolgens eentje uit de jaren vijftig (bakstenen rijtjeshuizen, schuine daken, oude kleuren), T-shirt en korte broek aan, plastic tas met handdoek en zwembroek onder de snelbinders, vriendjes voor, achter en opzij, warme wind, aan het eind hobbelend over een fietslaantje met hoge bomen aan weerszijden, en uiteindelijk een weg waaraan een laag gebouw, ongeveer zo een als in Hoofddorp, maar nu in Apeldoorn. Of er een vlag wapperde weet ik niet, er stonden wel veel hoge bomen en er heerste drukte. Overal fietsen, in de rekken, op de stoep, op de weg, kinderen met zomervakantie. Ik koop een kaartje bij de mevrouw achter het glazen loket, loop door de metalen draaihekken en stap de natte tegels op.


(klik om te vergroten)

Zo ongeveer. Nou ja, wat betreft het blotevoetenopdetegelsgevoel. En hoe dat jochie met die zwemband naar de veel te oude meisjes kijkt, dat herken ik ook wel. Verder was Malkenschoten volkomen anders. Bij ons niet van die hoge bakstenen muurtjes met kranen voordat je bij de baden was, maar een ijskoude douche boven een voetenbadje met net zulk koud water, waar we altijd zo snel mogelijk doorheen renden. Wij hadden hoge bomen rond een ruim grasveld, dus niet zo'n ver en desolaat uitzicht als op deze kaart (en volgens mij ook niet van die concentratiekamphekken). Op het gras speelden we voetbal, blote voeten tegen een plastic bal. Maar dit is dan ook een kaart uit 1964 (je ziet het op de een of andere manier aan de kleding en de kapsels van de meisjes), en het zwembad staat in Tilburg. Wanneer zijn ze eigenlijk begonnen met het bouwen van buitenbaden?

Deze lijkt er meer op:



(klik om te vergroten)

Het zwembad 'De Smagtenbocht' in Bladel. Die hoge rand om het bad, die hadden wij ook, ik voel mijn voeten er nog op staan, klaar voor een achterwaartse duik. En dan die drukte in het water, terwijl intussen een of andere eikel gewoon van de hoge springt. Kan me trouwens niet herinneren dat er dan zoveel meisjes en badmeesters stonden toe te kijken. Zelf van de hoge gaan durfde ik niet. Ik zie nog voor me hoe ik achter mijn eerste vriendinnetje zwom. Ik was vijftien. We zwommen langzaam.

Ik heb tot nu toe geen kaart kunnen vinden van zwembad Malkenschoten. Maar laatst kreeg ik wel deze in handen:

(klik om te vergroten)

Daar rechtsboven, dat is niet Malkenschoten, maar het zogeheten Kristalbad. Dat was veel verder fietsen, in een chique buurt, daar kwam ik niet vaak. Ja later, toen ik op de middelbare school vrienden kreeg die ook verder weg woonden. Van dichtbij ziet het er allemaal herkenbaar uit:


(klik om te vergroten)
De smalle bomen, de zonnenvlekken, de geluiden van het zwembad, zelfs die prullebakken: ik zie, voel en hoor ze in mijn herinnering allemaal. Maar in welke herinnering, waar heb ik dit precies meegemaakt, in Malkenschoten of het Kristalbad. Of beide? Ik heb een multifunctioneel jarenzeventiggeheugen gekregen, er past van alles in. Die meisjes vooraan ken ik trouwens niet.

Reacties

Een heel herkenbare beschrijving van het zwembadleven. In Woerden, waar ik vandaan kom, ging het er ongeveer net zo aan toe.
Anoniem zei…
:)
Jan de Laat zei…
Beste mijnheer van Renssen,

Voor ons maandelijks Historisch Café in Amsterdam zouden wij graag Henk van Renssen uitnodigen voor een interview op woensdagavond 14 november over zijn boek de Revolutieverzamelaar.

Tijdens het maandelijks terugkerende Historisch Café (www.historischcafe.nl)
komt een scala van onderwerpen uit de geschiedenis aan de orde. Van de Oudheid tot het heden, van Nederland tot India, over de democratisering op de Balkan dan
wel het opgraven van bommen uit de Tweede Wereldoorlog. Het programma bestaat uit een column, een interview en een debat - en elke maand een karikatuur.
De gasten zijn wetenschappers, beleidsmakers, schrijvers en natuurlijk historici.

Daarnaast kan via Atheneum tijdens de avond het boek aan bezoekers worden verkocht.

Alvast vriendelijke groeten,

Jan de Laat
Historisch Café Amsterdam
jandelaat@hotmail.com
Lacoste Polo zei…
Herkenbaar dit!

Populaire posts van deze blog

Er zweeft een fiets door de kalverstraat

(klik om te vergroten)

Deze kaart van de Kalverstraat in Amsterdam is in 1952 verstuurd door een Amerikaan die het thuisfront wil laten zien waar hij had gewandeld. Een typisch jaren vijftig tafereeltje: vrouwen in lange rokken, mannen in pak, iedereen blank, en iemand heeft gewoon een pakje achter op zijn fiets laten zitten. Een mooie voorjaarsdag. Producent van de kaart is Uitgeverij Rembrandt. De foto hangt momenteel op posterformaat in boekhandel Scheltema, in een tentoonstelling met foto's van Amsterdam.

Uitgeverij Rembrandt heeft de kaart later laten herdrukken. Deze is verstuurd in 1956:



Wat klopt er niet?
De twee vrouwen op de voorgrond zijn weg. Weggeretoucheerd. Zou het toch te gewaagd zijn geweest, twee van die achterwerken prominent op de voorgrond, ondanks die zedelijke rokken? Hebben boze kopers protest aangetekend? Of hebben de vrouwen zichzelf herkend en wilden ze van de foto verwijderd worden? En waarom heeft Uitgeverij Rembrandt niet gewoon een nieuwe foto gemaak…

Mijn winkelcentrum

Eind jaren zeventig moest onze nieuwbouwwijk een nieuw winkelcentrum. We hadden er al twee, maar die waren klein en stonden beide in de noordwestelijke hoek van de wijk, best ver weg voor veel bewoners. Het nieuwe moest groot worden en in het midden staan - waar het uiteindelijk ook kwam, min of meer in het midden van de min of meer cirkelvormige rondweg, die min of meer in het midden van de wijk was aangelegd.

Hoe moest het winkelcentrum eruit zien? Die vraag heeft waarschijnlijk veel hoofdbrekens gekost. Voorbeelden te over. Het kon een soort Rotterdamse Lijnbaan worden, zo ongeveer de eerste moderne winkelstraat voor voetgangers in Nederland, aangelegd met dank aan de Duitsers die het sloopwerk van het oude centrum voor hun rekening hadden genomen.


(klik om te vergroten)
Nee, gelukkig kwam het zo ver niet in Apeldoorn, behalve dat daar uiteindelijk ook een wandelgebied zou komen. Zo'n eentonige rij betonnen dozen met glazen pui, toen heel modern natuurlijk (en nu rijksmonument),…