Doorgaan naar hoofdcontent

Een vliegveld met gazonnetjes II


(vervolg van de vorige blog)

Een van die vele ansichtkaarten van Ria naar mevrouw J. Heuvel is op 29 juli 1965 verzonden, een dag na de kaart van het Weense vliegveld dus - het contact moet intensief zijn geweest.
Het is een toeristenkaart uit Wenen, met foto's van het reuzenrad van het Prater, de Votivkerk, de Opera en de televisietoren in het Donaupark. De tekst achterop bevat een aanwijzing:

'Daar zit ik dan tussen alle administratie van de de briefkaarten. Ik heb al een hele partij verstuurd aan personeel en vriendinnen totaal ca 25 stuk. Ik had nooit gedacht dat 't zoveel zijn. Vanmiddag heb ik een verkenningstocht door de stad gemaakt. Hart. gr. Ria.'

Het woordje 'personeel' intrigeert me. Ria werkte blijkbaar voor een zaak, en omdat ze over personeel schrijft en niet 'collega's', lijkt het me dat ze de baas was. Wat voor zaak is dat geweest, wat verkocht Ria? Hoorde mevr. Heuvel op de een of andere manier bij het bedrijf, misschien als mede-eigenaar? En waarom stuurde Ria haar personeel vanuit het buitenland een kaartje? Was ze voor haar werk op reis?

De reiskaarten van Ria die ik heb gevonden beslaan elf jaar, van 1956 tot en met 1967. Ze beelden vliegtuigen of vliegvelden af, toeristische attracties en, heel bijzonder, plaatselijke beurzen. Ook veel stempels op de postzegels maken reclame voor die beurzen. Ze lijken haar voornaamste reisdoelen te zijn. Ria bezoekt Duitsland (vooral beursstad Frankfurt), Zwitserland, Frankrijk, België - bijna allemaal per vliegtuig.
De eerste kaart:



'Woensdag 29 augustus '56. Daar ben ik dan weer met een berichtje, ditmaal uit Gent, waar ik vanochtend in de plastic fabriek geweest ben. Deze fabriek ligt ver buiten de stad, zodat ik met een auto weer naar 't Centrum van de stad terug werd gebracht. Ik heb toen in deze bijzonder oude plaats wat rondgedwaald en ga straks met de tram weer terug naar Brussel, waar ik nog een nachtje blijf. Hartel. Groeten Ria.'

Ze deed dus iets met plastic. Ze bezocht een fabriek die dat maakte. Zeven jaar later:


(12 oktober 1963 op de stempel)
'Vandaag ben ik in Keulen geweest. Daar heb ik die mensen van de wasserette bezocht die toen op die zaterdag bij ons waren. Zij hebben weer opnieuw besteld en mij weer met een andere wasserette in contact gebracht die ook weer 100 tassen besteld hebben. Groeten Ria'

Eerst plastic en een fabriek, nu wasserettes en tassen. Mijn theorie: Ria liet plastic tassen maken en verkocht die aan winkels en andere bedrijfjes. Op beurzen zocht ze naar kopers. Ria was een reizende groothandelaar in kunststof draagproducten.

En dat was ze zo te zien op een ultramoderne manier. Ze reisde als vrouw alleen. En ze vloog, ze had geen tijd om de trein te nemen. Ze stapte zonder voorbehoud in de hogesnelheidswereld van glas, staal, landingsbanen, snelwegen en wegwerptassen die Europa aan het worden was, en die je op de kaarten ziet ontstaan. Vooral Duitsland etaleert graag de prestaties van de wederopbouw. Ria is onder de indruk:


(8 november 1964, Dusseldorf am Rhein, Blick zur neuen Hochstrasse)
'Bijna begin ik al weer aan de terug reis. Wel jammer want 't weer is hier prachtig. Dat hoge gebouw is wel 25 etages hoog. De zijwand is helemaal van metaal opgetrokken. Ik ben wel weer eerder in A'dam dan deze kaart. Groeten Ria'

Op de wijdse doorzonvliegvelden, in de glanzende nieuwe beursgebouwen vallen de moderne zakenvrouw Ria en het moderne Europa samen. De laatste kaart van Ria aan mevr Heuvel die ik vind, is van 8 oktober 1967, precies dertig jaar geleden:



'Een groet van de kunststofbeurs 1967 uit Dusseldorf Ria'

Geen verwondering meer over vliegtuigen die zelfs een ansichtkaart kunnen inhalen, of over metalen wolkenkrabbers, gewoon een korte groet. Ria is een vrouw van nu geworden.
Maar wat was nou haar relatie met mevrouw J. Heuvel? Ik kijk nog eens in de bak van de tweedehandsboekenhandelaar. En daar vind ik nog meer kaarten, niet meer van Ria aan mevrouw Heuvel, maar wel allemaal van en aan mensen met de achternaam Heuvel. Een heel familieansichtkaartenarchief.
Ze dateren van ver voor de jaren vijftig en zestig, tot ver daarna...

(wordt vervolgd)

Reacties

Populaire posts van deze blog

Blote voeten in het buitenbad

Raadseltje: waar is dit de ingang van:


(klik om te vergroten)

Bruine dakranden, bruine raamkozijnen, donkere ramen, beige baksteen, een perkje met vage struiken voor de deur: typisch die anonieme laagbouw uit de jaren zeventig. Vorm zonder functie, en dus multifunctioneel. Ik kan me uit mijn jeugd een kerk herinneren die er zo ongeveer uitzag, een apotheek, meerdere scholen, een bejaardentehuis en een bibliotheek (in witte uitvoering). Geeft het gebouw op de kaart toegang tot een conferentieoord, een begraafplaats, een bedrijventerrein? Als je de letters op de gevel hebt ontraadseld, weet je het: Aldert van der Zwaardbad - een zwembad. Het staat in Hoofddorp en het bestaat nog steeds.

Misschien dat de vlag het al weggaf. Om de een of andere reden staan bij zwembaden altijd vlaggen. Voor het strandgevoel? Bij een begraafplaats zie je ze minder.

Het buitenbad waar ik in de zomers van mijn jeugd naartoe fietste heette Malkenschoten. Het was wel een halfuur rijden, ik herinner me veel link…

Caffe Hausbrandt

Een koffiepot die lachend zijn eigen koffie drinkt is het logo van caffè Hausbrandt. Dit servetje heb ik meenomen uit cafe Central in Triëst, het café waarover de Italiaan Claudio Magris schrijft in zijn boek Microcosmi en waar een geschilderd portret van de schrijver hangt. Het merk stamt uit Triëst en is opgericht in het jaar 1892. Ik ken het niet, maar ik zag het op mijn reis in de regio achtereenvolgens in Triëst (Italie), Rijeka (Kroatië) en Ljubljana (Slovenië). Alle drie steden behoorden voor 1918 tot het Oostenrijk-Hongaarse rijk. Is dit merk teken van een opleving van het Midden-Europese gevoel en Midden-Europese welvaart, over de nieuwe grenzen heen, of een kapitalistische truc? (Zes weken later zag ik in Moskou een luifel van caffè Hausbrandt; zelfs de voormalige bezetter wordt veroverd!).
Kijk trouwens eens op de Nederlandse stations. De reclameposters voor eten en drinken in de kiosks lijken opvallend veel op het lachende koffiepotje.

Er zweeft een fiets door de kalverstraat

(klik om te vergroten)

Deze kaart van de Kalverstraat in Amsterdam is in 1952 verstuurd door een Amerikaan die het thuisfront wil laten zien waar hij had gewandeld. Een typisch jaren vijftig tafereeltje: vrouwen in lange rokken, mannen in pak, iedereen blank, en iemand heeft gewoon een pakje achter op zijn fiets laten zitten. Een mooie voorjaarsdag. Producent van de kaart is Uitgeverij Rembrandt. De foto hangt momenteel op posterformaat in boekhandel Scheltema, in een tentoonstelling met foto's van Amsterdam.

Uitgeverij Rembrandt heeft de kaart later laten herdrukken. Deze is verstuurd in 1956:



Wat klopt er niet?
De twee vrouwen op de voorgrond zijn weg. Weggeretoucheerd. Zou het toch te gewaagd zijn geweest, twee van die achterwerken prominent op de voorgrond, ondanks die zedelijke rokken? Hebben boze kopers protest aangetekend? Of hebben de vrouwen zichzelf herkend en wilden ze van de foto verwijderd worden? En waarom heeft Uitgeverij Rembrandt niet gewoon een nieuwe foto gemaak…