De gezonken Lenin

(klik om te vergroten)

Lenin is door de grond gezakt - heel echt en heel symbolisch. Ik vond deze foto op een boekenmarkt en associeerde hem meteen met het einde van het communisme. Ik herinnerde me de beelden van standbeelden van Marx en Lenin die eind jaren tachtig, begin jaren negentig werden afgebroken en weggetakeld. In Moskou, (toen nog) Leningrad, Warschau, Berlijn. Het marxisme werd weggepoetst als een vieze vlek op het straatbeeld.
Hoe is Lenin in dit gat terechtgekomen? Er is geweld gebruikt. Op de achtergrond staat een ruïne vol kogelgaten. Is dit Roemenië, waar de omwenteling in 1989 met veel geschiet totstandkwam? Of Letland, waar hetzelfde gebeurde?

Ik draai de foto om.


(klik weer om te vergroten)

Foutje. Dit is een persfoto uit 1942. De nazi's hebben Sebastopol veroverd, havenstad op de Krim. Het beleg van de stad, lees ik op Wikipedia, duurde 250 dagen. Toen de nazi's uiteindelijk binnentrokken stonden er nog negen huizen overeind. Het marxisme werd dat jaar voor het eerst weggepoetst uit dit deel van de Sovjet-Unie.
Een fotojournalist mocht mee op een persreisje en stond op een dag in een vernietigde stad aan de Zwarte Zee voor een in elkaar gezakt beeld van Lenin. De foto ging het Derde Rijk rond en een exemplaar eindigde bij fotobureau "Holland" aan de Fr. v. Mierisstraat 64 in Amsterdam-Zuid. Vierenzestig jaar later vind ik de foto op een marktje en denk aan de val van de Muur.